وانیل (Vanilla) یکی از شناختهشدهترین و محبوبترین مواد اولیه در دنیای عطرسازی است که از غلاف خشکشدهی گیاه وانیل (عمدتاً از ماداگاسکار) استخراج میشود. این ماده به دلیل رایحهی گرم، شیرین و آرامشبخش خود، در بسیاری از خانوادههای رایحهای از جمله شرقی، گورمند و کهربایی استفاده میشود و اغلب بهعنوان نت پایه، عمق و ماندگاری زیادی به ترکیب نهایی عطر میبخشد. وانیل میتواند هم بهتنهایی رایحهای ساده و دلنشین ایجاد کند و هم در ترکیب با چوب، ادویه یا گلها، پیچیدگی بیشتری به عطر بدهد.